Grondwater in beweging, ATKB analyseert de invloed van neerslag en de Waal in de gemeente Zaltbommel

De gemeente Zaltbommel ligt in het rivierenlandschap langs de rivier de Waal die in de loop van vele eeuwen het landschap sterk heeft beïnvloed, een beïnvloeding die ook in het grondwater in de gemeente is terug te vinden. Het oppervlaktewaterpeil van de Waal en de lokale neerslag en verdamping zijn de ‘van nature’ aanwezige componenten die mede de variatie in het verloop van de  grondwaterstand bepalen. De grondwaterstanden in de gemeente fluctueren sterk, in het grootste deel van het gebied is bij hoge waterstanden in de rivier sprake van hoge grondwaterstanden.

In 2013 kreeg ATKB opdracht tot het installeren en beheren van een grondwatermeetnet in de gemeenten Neerijnen, Tiel en Zaltbommel.  Daarnaast heeft ATKB voor de gemeente Zaltbommel, gebruikmakend van de eerste meetgegevens, een analyse gemaakt van het verloop van de grondwaterstand en de beïnvloeding door neerslag en rivierstanden.

Volgens Erik Gossink, teamcoördinator Infra bij de gemeente Zaltbommel, is grondwater niet alleen een lust maar soms ook een last. Met de komst van de Waterwet eind 2009 hebben gemeenten een zorgplicht voor hemelwater en grondwater gekregen.  Erik is daar heel duidelijk in: “Op grond van artikel 3.6 dient de gemeente op doelmatige wijze zorg te dragen voor maatregelen in het openbaar gebied om structureel nadelige gevolgen van de grondwaterstand zoveel mogelijk te voorkomen of te beperken. In 2012 is daarvoor het grondwaterbeleid voor de gemeente Zaltbommel vastgesteld”.

Erik vertelt : “Voor het grondwater hebben gemeenten nu een loketfunctie. Daar worden klachten en vragen van burgers over grondwater afgehandeld. Gemeenten zijn niet verantwoordelijk voor hand­having van een bepaald grondwaterpeil in bebouwd gebied. Wel organiseert de gemeente de betrokkenheid van andere partijen zoals het waterschap en de provincie. Ook wil de gemeente weten waar zich grondwaterproblemen voordoen”.

In overleg met de gemeente is door ATKB het grondwatermeetnet aangelegd en wordt dit ook door ATKB onderhouden. De meetpunten zijn geplaatst op punten die van te voren zijn bepaald op basis van specifieke probleemgebieden en in nauw overleg met de inwoners.

“Bewonersparticipatie is belangrijk voor zowel de informatiefunctie van zo’n meetnet als voor het vaststellen van een grondwaterreferentie voorafgaand aan  bepaalde ingrepen in het stedelijk hydrologische systeem.” stelt Erik.

De grondwatermeetnetten die door ATKB in opdracht van inmiddels een groot aantal gemeenten zijn ingericht, bestaan veelal uit een aantal strategische geplaatste peilbuizen waarin een drukopnemer is geplaatst. De drukopnemer meet de grondwaterstand en slaat die tijdelijk op, vervolgens wordt de meetreeks of handmatig of telemetrisch periodiek uitgelezen.

Met het in 2013 geïnstalleerde meetnet zijn inmiddels voldoende metingen voorhanden en is door Hans van der Meij (geohydroloog; ATKB) een eerste analyse gemaakt.

“Met deze eerste analyse hebben we de bewoners een aantal belangrijke zaken duidelijk kunnen maken en dit heeft inzicht opgeleverd in de werking van het grondwatersysteem, het meetnet en de meetgegevens voorzien dus duidelijk in de informatiebehoefte van de bewoners ” vertelt Erik.

Erik ervaart de samenwerking met ATKB als zeer prettig. Hij omschrijft ons als flexibel, praktisch en snel. “Soms verandert er gedurende het onderzoekstraject nog wat. In dergelijke gevallen reageert ATKB lekker snel. Jullie proberen ergens in je planning nog iets tussen te schuiven in plaats van dat we moeten wachten. Daarnaast is ATKB praktisch omdat men meedenkt en daardoor ontzorgt”: stelt hij.

ATKB kijkt eveneens met een tevreden gevoel terug op de door ons uitgevoerde projecten en met name de door de bewoners goed ontvangen eerste analyse van de grondwaterstand. Wij hopen op een voortzetting van de prettige samenwerking met de gemeente Zaltbommel.

Voor meer informatie over de gemeente Zaltbommel en het Waterplan i.s.m. Waterschap Rivierenland:

Meer projecten